Wat kan de kunstgeschiedenis ons vertellen over hoe we ons verhouden tot planten, dieren en landschappen? Wat wordt zichtbaar gemaakt als we naar kunstwerken kijken met oog voor de levende wereld?
Samen met Museum Arnhem presenteert AICA Nederland, de Nederlandse afdeling van de internationale vereniging voor kunstcritici, de AICA-lezing An Eye for the Living World van de Franse kunsthistoricus Estelle Zhong Mengual. Ontdek tijdens deze lezing op 15 januari hoe Zhong Mengual onze relatie met de levende wereld onderzoekt door met een ecologische bril naar kunst – onder andere uit de collectie van Museum Arnhem – te kijken.
Hoe hebben we in de westerse cultuur geleerd om naar de levende wereld te kijken? Wat kan de kunstgeschiedenis ons vertellen over hoe we onze aandacht schenken aan en ons verhouden tot planten, dieren en landschappen? Nu de aarde steeds minder bewoonbaar wordt gemaakt, is de manier waarop we kijken naar de levende wereld belangrijker dan ooit.
Leren kijken
Zhong Mengual, bekend van het boek Leren kijken uit 2024, neemt je in haar lezing daarom mee langs schilderijen – onder andere uit de collectie van Museum Arnhem – om de levende wereld opnieuw te leren zien. Kijken wordt vaak ervaren als een spontaan en onmiddellijk zintuig, maar we hebben geleerd om bepaalde dingen te zien en andere niet. Wat wordt zichtbaar gemaakt als we opnieuw naar kunstwerken kijken, dit keer met oog voor de levende wereld? Ontdek in deze lezing hoe de manier waarop we naar kunstwerken kijken onze relatie met de levende wereld beïnvloedt.
De avond wordt ingeleid door Zoë Dankert, bestuurslid van AICA-Nederland, dichter en kunstcriticus, en Jelle Bouwhuis, conservator moderne kunst van Museum Arnhem. Voorafgaand aan de lezing is het mogelijk om het museum, waaronder de tentoonstelling Het fantastische landschap, te bezoeken. Na afloop van de lezing is dit helaas niet meer mogelijk.
Estelle Zhong Mengual
Estelle Zhong Mengual (1989) is een Franse kunsthistoricus. Ze behaalde haar doctoraat aan Sciences Po in Parijs, waar ze ook zes jaar lesgaf. Ze is nu verantwoordelijk voor een leerstoel aan de Ecole des Beaux-Arts de Paris, getiteld Inhabiting the Landscape. Haar onderzoek richt zich op onze beleving van de levende wereld in het verleden en heden. Leren kijken – De optiek van het levende, de Nederlandse vertaling van haar boek Apprendre à Voir, werd in 2024 gepubliceerd bij Octavo. Naast haar onderzoek is ze ook betrokken bij diverse artistieke projecten.
AICA Nederland
AICA Nederland is de Nederlandse afdeling van de internationale vereniging voor kunstcritici, AICA. Het is een vereniging waarin kunstcritici nationaal en internationaal samenkomen, de actualiteit uit de kunst- en museumwereld bespreken, en zich inzetten tegen censuur en voor vrijheid van meningsuiting. In een wereld waarin kunst en cultuur steeds verder onder druk staat, wil AICA Nederland met de jaarlijkse AICA-lezing de kunstkritiek in Nederland in de schijnwerpers zetten als onmisbaar onderdeel van een democratische samenleving.
Museum en ecologie
Museum Arnhem staat midden in de samenleving en brengt kunst naar mensen toe: vanuit het hart. Gelegen op een unieke locatie, waar natuur- en cultuurbeleving samenkomen, houdt Museum Arnhem zich al langer bezig met ecologische vraagstukken, duurzaamheid en klimaatrechtvaardigheid. Zo zie je momenteel in de tentoonstelling Het fantastische landschap hoe surrealistische kunstenaars het landschap gebruiken om te reageren op maatschappelijke ontwikkelingen, zoals de relatie tussen mens en natuur.
Praktische informatie
Wanneer? Donderdag 15 januari 2026, 16.00-18.30 uur
Waar? Zaal ELF, Museum Arnhem
Kosten? € 5 p.p. exclusief museumentree, inclusief drankje na afloop in Café Pierre
Deelnemen? Koop hier je ticket voor deze lezing
Let op! De spreektaal van deze lezing is Engels
Sientje Mesdag-van Houten, Tuin met kippen (1870). Collectie Museum Arnhem (verworven via een particuliere schenking).
